Βιβλιοθήκη Δημητσάνας

Περιγραφή:

Η Βιβλιοθήκη Δημητσάνας αποτελεί σημαντικό σταθμό για τον επισκέπτη της ιστορικής αυτής περιοχής. Ιδρύθηκε το 1764 από δύο μοναχούς, τους Γεράσιμο Γούνα και Αγάπιο Λεονάρδο, από τη Σχολή Σμύρνης. Αρχικά λειτούργησε σαν ιερατική σχολή, στην οποία κατά τα χρόνια της Τουρκοκρατίας φοίτησαν πολλοί γνωστοί ιεράρχες του Γένους. Το μεγαλύτερο μέρος του πλούσιου υλικού που φιλοξενούσε η Βιβλιοθήκη θυσιάστηκε στο βωμό της Ελληνικής Επανάστασης του 1821, όταν οι σελίδες των βιβλίων χρησιμοποιήθηκαν για να κατασκευαστούν φυσίγγια. Από τους παλιούς τόμους της διασώθηκαν περίπου 600. Με τα χρόνια το υλικό της βιβλιοθήκης εμπλουτίστηκε με ποικίλες δωρεές, με αποτέλεσμα σήμερα να απαριθμεί γύρω στις 35.000 τόμους. Εκτός από βιβλία, βέβαια, η Βιβλιοθήκη φιλοξενεί σπάνια έγγραφα, κώδικες και χειρόγραφα, καθώς επίσης και διάφορα ενθύμια του αγώνα.

Το γραφικό και ιστορικό χωριό της Δημητσάνας είναι ένας από τους θεματοφύλακες των ιστορικών και λαογραφικών παραδόσεων του ελληνικού γένους. Εκτός από την ομορφιά του τόπου, ο επισκέπτης μπορεί επίσης να θαυμάσει σημαντικά κειμήλια και ενθυμήματα από διάφορες στιγμές του ελληνικού παρελθόντος, τα οποία φυλάσσονται καλά στα μουσεία της, αλλά και στην ιστορική της βιβλιοθήκη. Η Βιβλιοθήκη της Δημητσάνας, σήμερα γνωστή και με την επίσημη ονομασία Δημόσια Βιβλιοθήκη και Μουσείο της Ελληνικής Σχολής Δημητσάνας – Τοπικό Ιστορικό Αρχείο Γορτυνίας, βρίσκεται στην πλατεία της Αγίας Κυριακής, εκεί όπου βρίσκονταν τα παλαιά Διδακτήρια, τα οποία πήραν τη θέση της Σχολής Δημητσάνας το 1845. Πρόκειται για μια όμορφη τοποθεσία, η οποία «βλέπει» στο εντυπωσιακό φαράγγι του Λούσιου με τις ιστορικές μονές του, τις Μονές Φιλοσόφου, Προδρόμου και Αιμυαλών. Η Βιβλιοθήκη ιδρύθηκε το 1764 από δύο μοναχούς της Σχολής Σμύρνης, τους Γεράσιμο Γούνα και Αγάπιο Λεονάρδο. Στα χρόνια της Ελληνικής Επανάστασης του 1821 διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο ως διδακτική και ιερατική σχολή, στους κόλπους της οποίας φοίτησαν σημαντικοί ιεράρχες, όπως ο Οικουμενικός Πατριάρχης Γρηγόριος Ε’ και ο Παλαιών Πατρών Γερμανός. Η Βιβλιοθήκη περιλαμβάνει το γραφείο, το αναγνωστήριο, μία μεγάλη κυκλική αίθουσα, μία μικρή αίθουσα με συλλογή αρχαιολογικών ευρημάτων, καθώς και υπόγειους χώρους, στους οποίους φυλάσσονται οι ανεκτίμητοι θησαυροί της. Σε αυτούς συγκαταλέγεται πλούσια συλλογή χειρογράφων και κωδίκων, που απαρτίζουν το ιστορικό αρχείο Γορτυνίας, και περιλαμβάνουν χειρόγραφα ποικίλου περιεχομένου, και όχι μόνο θεολογικά, καθώς και διάφορα μαθηματάρια, πατριαρχικά έγγραφα και τούρκικα φιρμάνια. Εκτός από αυτά, η Βιβλιοθήκη διαθέτει επίσης διάφορα ενθύμια από την Επανάσταση: εδώ ο επισκέπτης θα δει τη σέλα του αλόγου του Παπαφλέσσα, τα οστά του Μητροπολίτη Παλαιών Πατρών Γερμανού, που φυλάσσονται σε ορειχάλκινη λάρνακα, μεταφερμένα εδώ από την Πάτρα το 1930, διάφορες προσωπογραφίες σημαντικών προσώπων του Αγώνα, καθώς και μία μικρή συλλογή από διάφορα αντικείμενα λαϊκής τέχνης. Από την πλούσια συλλογή των παλαιών τόμων της Βιβλιοθήκης δυστυχώς πολλοί καταστράφηκαν, όταν κατά την Επανάσταση οι σελίδες τους χρησιμοποιήθηκαν για την κατασκευή φυσιγγίων. Από τους αρχικούς τόμους μόνο 600 έχουν διασωθεί. Σταδιακά το υλικό της εμπλουτίστηκε, και μέσα από δωρεές, και έτσι σήμερα απαριθμεί περίπου 35.000 τόμους, ενώ η περίφημη συλλογή των χειρογράφων φτάνει περίπου τα 200. Το 1977 η Βιβλιοθήκη Δημητσάνας τιμήθηκε από την Ακαδημία Αθηνών με χρυσό μετάλλιο και δίπλωμα, ως μία επίσημη αναγνώριση της σημαντικής προσφοράς της.