Χτισμένη στην Κάτω Χώρα του Κάστρου της Μονεμβασιάς, αποτελεί μονόκλιτη βασιλική με τρούλο, που χτίστηκε κατά την περίοδο της Β’ Ενετοκρατίας (1690-1715) και μετασκευάστηκε σε δίκλιτη πιθανότατα την ίδια περίοδο.
Η τοπική παράδοση αναφέρει πως ιδρύθηκε από τον επίσκοπο Κυθήρων Φιλόθεο Δαρμάριο που καταγόταν από τη Μονεμβασιά. Η λατρεία της Παναγίας Μυρτιδιώτισσας σχετίζεται πράγματι με τα Κύθηρα, τα οποία διατηρούσαν στενές εμπορικές και πολιτιστικές σχέσεις με το Κάστρο της Μονεμβασιάς. Ο ναός είναι γνωστός και ως «Παναγία Κρητικιά», γεγονός που συσχετίζεται με την εγκατάσταση προσφύγων από την Κρήτη στην Κάτω πόλη.
Η εκκλησιά είναι γνωστή για το ξυλόγλυπτο επιχρυσωμένο τέμπλο του 16ου αι., με τα έντονα αναγεννησιακά χαρακτηριστικά, που έχει παρθεί από το ναό του Ελκομένου Χριστού στον οποίο αρχικά ανήκε. Τόσο η κατασκευή όσο και η μορφολογία του ναού με τους στρογγυλούς φεγγίτες, τα αετώματα και τα διάφορα άλλα διακοσμητικά στοιχεία φανερώνουν επιδράσεις δυτικής αρχιτεκτονικής.